Sanctiewetgeving

Sanctiewetgeving

qwta_iStock000037902568SmallSancties zijn dwingende politieke instrumenten in het buitenlandbeleid en veiligheidsbeleid van de Verenigde Naties, de Europese Unie en Nederland. Individuele landen kunnen ook sancties instellen. Met name de Verenigde Staten (VS) zijn hier erg actief mee, maar ook Nederland heeft zelfstandig sancties opgelegd. Er zijn internationaal afspraken gemaakt over strafmaatregelen die worden ingezet als reactie op schendingen van onder andere het internationaal recht of de mensenrechten. Daarnaast vervullen sancties een rol in de bestrijding van terrorisme.

Sanctieregelgeving verbiedt bedrijven zaken te doen met andere bedrijven of personen uit bepaalde landen voor zover er tegen hen een sanctie is opgelegd. De sancties kunnen variëren van wapenembargo’s, handelsrestricties, het bevriezen van tegoeden van aangewezen personen of organisaties, verboden om direct of indirect tegoeden aan hen beschikbaar te stellen, tot een verbod of restricties op het verlenen van financiële diensten.

De Nederlandse Sanctiewetgeving stelt dat het verboden is om bij te dragen aan elke ondersteuning van een activiteit of transactie van een gesanctioneerd persoon, entiteit of land. De sanctielijst wordt op basis van besluiten van de Minister van Buitenlandse Zaken samengesteld en op rijksoverheid.nl gepubliceerd. Een overtreding van de sanctieregelgeving geldt als een economisch delict.

Invloed op verzekeringen

Helaas is er geen algemene regel te geven voor een verzekeringsdekking met betrekking tot sanctiewetgeving. Er gelden specifieke regels en uitzonderingen voor betrokken landen, goederen en entiteiten, zodat individuele beoordeling zal moeten plaatsvinden.

Op polisvoorwaarden zijn de sanctiemaatregelen eveneens van toepassing, aangezien zij wettelijk zijn vastgelegd. Inmiddels heeft De Nederlandsche Bank, als toezichthouder, van de Nederlandse verzekeraars geëist dat zij op dit punt hun polissen verduidelijken. Daarom wordt door verzekeraars in de polissen nu een zogeheten sanctieclausule opgenomen met de navolgende strekking:

De verzekeraar is niet gehouden om dekking of schadeloosstelling te bieden krachtens deze verzekering, indien dit een inbreuk zou vormen op sanctiewet- en regelgeving uit hoofde waarvan het de verzekeraar verboden is om krachtens deze verzekering dekking te bieden of een schadeloosstelling uit te keren.

Ook zonder deze specifieke clausule is de sanctiewetgeving echter van toepassing. Door het opnemen van deze clausule wijzigt de dekking van polis niet.

In verband met de naleving van de sanctiewet en het toezicht hierop door De Nederlandsche Bank zullen verzekeraars meer informatie gaan vragen bij het aangaan van een nieuwe verzekering, bij het verlengen van een al bestaande verzekering, en bij de afwikkeling van een schade, die nodig is om de sanctiechecks uit te kunnen voeren.

Dit kan in de praktijk gevolgen hebben. Denk daarbij aan het niet mogen doen van een schade-uitkering door de verzekeraar in het geval de betreffende personen, bedrijven of organisaties voorkomen op sanctielijsten. Een andere beperking kan bijvoorbeeld zijn, het niet mogen bieden van een transportverzekeringsdekking voor zaken waarvan de import of expert verboden is.

Daarnaast kunnen partijen in de verzekeringsmarkt te maken krijgen met Amerikaanse sancties en embargo’s indien de transacties waar ze bij betrokken zijn onder de Amerikaanse jurisdictie vallen. Ook om aan deze wetgeving te voldoen passen veel verzekeraars hun voorwaarden aan.

Om te achterhalen welke personen achter een bedrijf zitten, en of zij mogelijk voorkomen op een sanctielijst, blijkt in de praktijk bijzonder lastig. Zeker bij buitenlandse bedrijven is dit het geval. Databanken/registers zijn niet altijd compleet waardoor de Ultimate Benificial Owner (UBO) niet altijd te vinden is. Om dit proces te vereenvoudigen werd medio december 2014 een Europees akkoord bereikt over het opzetten van een Europese UBO database.

Deze database zal in de toekomst enige uitkomst kunnen bieden maar is vooralsnog niet beschikbaar. Daarnaast zullen er ook altijd de nodige landen over blijven waarvoor geen database beschikbaar is. Het zal dus lastig blijven om de benodigde informatie te achterhalen.

 

Voor een recent overzicht van de in Nederland geldende sanctieregels kunt u de volgende sites raadplegen: UN Security Council Sanctions Committees

European Union - EEAS (European External Action Service) | Sanctions or restrictive measures

Lijsten met gesanctioneerde personen en entiteiten met bevroren tegoeden zijn te vinden op:

European Union - EEAS (European External Action Service) | Consolidated list of persons, groups and entities subject to EU financial sanctions

Personen en organisaties met bevroren tegoeden | Rapport | Rijksoverheid.nl